Eindspel

 

Eindspel-databases (nog te doen)

 

Moeilijk oplosbare stellingen

 

Eindspelsterkte van twaalf PC Schaakprogramma’s

De Duitser Thomas Baumann heeft in 1986 12 schaakcomputers uitvoerig getest. Daarbij gebruikte hij 100 eindspelstellingen uit de schaakliteratuur. Deze werden onderverdeeld in groepen van 20 pionnen-, loper-, paard-, toren/dame- en gemengde eindspelen. In Computerschaak 87/2, 87/3 en 87/4 kunt u deze honderd stellingen terugvinden. De oplossing moest binnen tien minuten worden gevonden, waarna naar verhouding punten werden toegekend.

Ter herinnering hierbij de eindstand:
                        pion lopr pard t/d  gecomb.
 1.Mephisto Amsterdam   156   79  119  114  148 = 616 = goed
 2.Novag Expert         151   99  111  116  135 = 612 = goed
 3.Novag Forte          146   98  125  121  120 = 610 = goed
 4.Mephisto MM II       159   85  113  102  147 = 606 = goed
 5.Fidel. Avant Garde   149   85  114  109  135 = 592 = bevredigend
 6.Fidel. Par Excell.   156   70  117  105  143 = 590 = bevredigend
 7.Novag Quattro        131   60   97  102  119 = 509 = bevredigend
 8.Mep. Super Mondial   146   44   95   91  126 = 502 = bevredigend
 9.Mephisto Rebell 5.0  144   48  100  110   90 = 492 = bevredigend
10.Avanced Star Chess   123   31   80   83  125 = 442 = voldoende
11.Turbostar 432        128   39   99   80   84 = 430 = voldoende
12.Turbostar 16 K        60   36   70   60   63 = 289 = gebrekkig

Ik vond het wel eens tijd om deze test opnieuw uit te voeren met 12 PC schaakprogramma’s. Daarbij eens goed te kijken naar de verbeteringen in 12 jaren computerschaak. Zijn de programma’s nou wel zoveel beter per onderdeel en waar zitten de zwakke punten? De test werd uitgevoerd met een Pentium 150 Mhz. Hierbij de totaalstand en tevens per onderdeel, om een duidelijk beeld te verkrijgen.

Totaal resultaten Baumann test 1998
                       pio lop par D/T Gecom. Totaal
1.Genius 3             200 150 179 156 178  863 zg.
2.Virtua Chess         190 156 174 160 182  862 zg.
3.Chessm/The King2.55  187 160 180 165 170  862 zg.
4.Comet A75            180 153 174 150 177  834 zg.
5.Rebel 8              200 148 181 144 156  829 zg.
6.Mchess 5.0           193 141 146 144 175  799 zg.
7.Decade 2             200 134 171 138 155  798 zg.
8.Kallisto II          199 125 170 147 144  785 zg.
9.Chessica             160 130 155 141 169  755 zg.
10.Hector 2            180 127 141 144 131  723 g
11.Diep158.08          169 118 129 143 151  710 g
12.Schaakmeester 2.0   183  97 125 144 145  694 g
 

 PION eindspelen    - Loper eindspelen   - Paard eindspelen   - Dame/Toren eindspelen
 1.Genius 3      200 1.CM5500/King    160 1.Rebel 8        181 1.CM5500/King   165
 2.Rebel 8       200 2.Virtua Chess   156 2.CM5500/King    180 2.Virtua Chess  160
 3.Decade 2.0    200 3.Comet A75      153 3.Genius 3       179 3.Genius 3      156
 4.Kallisto II   199 4.Genius 3       150 4.Comet A75      174 4.Comet A75     150
 5.Mchess 5      193 5.Rebel 8        148 5.Virtua Chess   174 5.Kallisto II   147
 6.Virtua Chess  190 6.Mchess 5       141 6.Decade 2.0     171 6.Schaakmeester 144
 7.CM5500/King   187 7.Decade 2.0     134 7.Kallisto II    170 7.Rebel 8       144
 8.Schaakmeester 183 8.Chessica       130 8.Chessica       155 8.Mchess 5      144
 9.Hector 2      180 9.Hector 2       127 9.Mchess 5       146 9.Hector 2      144
10.Comet A75     180 10.Kallisto II   125 10.Hector 2      141 10.Diep 158.08  143
11.Diep 158.08   169 11.Diep 158.08   118 11.Diep 158.08   129 11.Chessica     141
12.Chessica      160  12.Schaakmeester 97 12.Schaakmeester 125 12.Decade 2.0   138

Gecombineerde eindspelen-  Er zijn per onderdeel maximaal 200 punten  te verdienen en dan blijkt
1.Virtua Chess 182    bij het eerste onderdeel de pion eindspelen Genius 3, Rebel 8 en Decade 2.0
2.Genius 3 178        dit op en top te beheersen. Enigszins tegenvallend is de prestatie van Chessica.
3.CometA75 177        De loper eindspelen zijn nog altijd het zwakste onderdeel.
4.Mchess 5 175        Bij de test in 1986 werd er matig gescoord.
5.CM5500/King 170     Verrassend goed komen Virtua Chess en Comet A75 door de test, terwijl
6.Chessica 169        Kallisto II hier beduidend achter blijft. De paard eindspelen zijn door de
7.Rebel 8 156         programma’s in de breedte beter opgelost Chessica en Mchess 5.0 blijken
8.Decade 2.0 155      nog wel wat beter te kunnen.
9.Diep 158.08 151     Bij de dame/toren eindspelen vallen opnieuw Chessica  en ook  Decade 2.0
10.Schaakmeester 145  door de mand. Bij Chessica heb ik nogal wat miskleunen met pion promoties
11.Kallisto II 144    ontdekt waarop ik verder in dit verslag nog terug kom.
12.Hector 2 131       De gecombineerde eindspelen zijn door Virtua Chess het beste behandeld.

Nu gaan we een aantal eindspelstudies bekijken waarbij de programma’s nog steeds lelijk de mist ingaan.
Heren programmeurs opgelet!! Hier kan nog wel het een en ander verbeterd worden.
------------------------------------------------------------------------------------------------------
Pionnen eindspel:
Lasker 1895,
Wit:Kf4   Zwart:Ke8
pionnen oppionnen op
e6,f6     c7,d4

Oplossing: 1.Kf3 en wit wint!
Chessmaster 5500/The King 2.55 en Chessica niet gevonden.

Chessmaster:  1.e7  Kf7
  2.Kf3  c5     (15 ply)

Chessica: 1.na 10 sec. 1.Kf3 daarna
  1.e7 (1.03 min.) en blijft daarbij.
------------------------------------
Pionnen eindspel:
Bron onbekend,
Wit:Ka6    Zwart:Kc7
pionnen op pionnen op c6 en e7
 a7,c5,
e6 en h7

Oplossing: 1.a8(P)+ en wit wint

Chessica: 1.a8(D) mat in twee. Natuurlijk is dit ook uit, doch Chessica mist
 de minorpromotie. De andere programma’s promoveren de pion tot paard!
------------------------------------------------------------------------
Pionnen eindspel:
Bron onbekend,

Wit: Kd8      Zwart: Ke6
pionnen op    pion e5
c7,f7 en e4
Oplossing: 1.f8(T) Kd6 2.c8(T) Ke6 3.Tc6 mat

Chessica: 1.c8(D) mat in 6 aankondiging!!
-----------------------------------------
Pionnen eindspel:
Troitzky ,1913

Wit:Kg1      Zwart: Kh4
pionnen op   pionnen op
a2, b2, c5;  b4, c7, d7, g7 ,g2 en h7.
d5 en f5

Oplossing: 1.f6 en wit wint

Chessica: 1.a4 vanaf 1.13 min 1.d6 vanaf 4.28 min 1.f6 vanaf 6 min 1.Kxg2   13/14 Ply
----------------------------------------------------------------------------------
Loper eindspel:
Averbach ,1954

Wit: Ke3  Zwart: Kf7
     Lh4         Lc2
pionnen op
e4 en f5

Oplossing: 1....... La4 en zwart houdt remise!

Als enige door Diep 158.08 in 8.16 min gevonden!!
------------------------------------------------
Loper eindspel:
Metzger-Pauls 1888,

Wit: Kd5  Zwart: Kc7
     La7      pion b7
pion a5

Oplossing: 1.Kd4 en wit wint

Virtua Chess in 1.05 min. en Chessmaster 5500/The King 2.55 in 4.20 min gevonden.
Andere programma’s falen.
------------------------------------------------------------------------------
Loper eindspel:
Teichman-Marshall 1911,

Wit: Ke3  Zwart: Kg3
     Lf1         Lg4
pion g2   pion  h4

Oplossing: 1.Lb5! en wit houdt remise

Virtua Chess 0,22 sec. en CometA75 in 2.50 min vinden de oplossing.
Andere programma’s falen.
------------------------------------------------------------------
Paard eindspelen:
Fleschmann-Mieses

Wit: Kd3  Zwart: Kd1
     Pc4  pionnen a4 en g3
 pion g2
 

Oplossing:1.Pd6 en wit wint

Decade 2.0 als enige in 0,12 sec. gevonden.
--------------------------------------------------------
Paard eindspelen:
Berger, 1980

Wit: Kc3  Zwart: Ka2
     Pb5  pion a3

Oplossing: 1.Kc2 en wit wint.

Schaakmeester geeft aan onvoldoende materiaal en stopt !!
---------------------------------------------------------
Dame/Toren eindspel:
Aljechin-Alexander 1937

Wit: Ke3  Zwart: Kf7
     Ta1         Td6
pionen d3 en e4  pionnen a6 en g7

Oplossing: 1.Ta5 en wit wint.

Alle programma’s beginnen met 1.Ta5, maar na enkele minuten wordt het 1.e5 of d4.
--------------------------------------------------------------------------------
Dame/Toren eindspel:
Standaard eindspel

Wit: Kg4  Zwart: Kg6
     Ta8         Ta5
pion a7

Oplossing: 1....... Kg7 en zwart houdt remise

Alleen gevonden door CometA75 en Hector 2.
------------------------------------------------
Dame/Toren eindspel:
Kardos, 1964

Wit: Kc4  Zwart: Kd6
     Th7
pionnen
c7, f4 en g4

Oplossing: 1.c8(T) en wit wint.

Chessica 1. c8(D) als enige.
------------------------------------------------

Dame/Toren eindspel:
Kiessing, 1915

Wit: Kh2  Zwart: Ka1
     Tg2  pionnen b7, b3, f5 en h6
pionnen
f4 en h5

Oplossing: 1.Tg5 en wit wint!
Chessica als enige niet gevonden!
1.Tg8 en 1.Td2 ??
---------------------------------------------------------------------
Diverse eindspelen
Keres-Hort

Wit: Kb5  Zwart: Kg7
     Tf8         Ta3
     Ld4         Lh8
pionnen          pionnen f7 en g6
e5, f4 en g5
Oplossing: 1.Txh8! en wit wint

Chessica, Virtua Chess, CometA75 en Genius 3 vinden de oplossing,
de overige programma’s niet.
----------------------------------------------------------------------Diverse eindspelen
Taimanov-Bronstein

Wit: Ke5  Zwart: Kg8
     Td7         Ph5
pion f4   pion g6

Oplossing: 1.Ke6 en wit wint
Geen van de programma’s wist dit eindspel goed op te lossen.